İnsan İsen Birkaç Seven Dost Kalır!

Sevgili Okurlarım,

Bugün etrafımıza baktığımızda insan ilişkilerinin, ticaret ahlakının ve güven duygusunun ciddi şekilde yıprandığını görüyoruz. Ne yazık ki dürüstlükten çok kurnazlığın, alın terinden çok kısa yoldan kazanç elde etmenin konuşulduğu bir dönemi yaşıyoruz.

İnsan, sahip olduğu malıyla, makamıyla ya da servetiyle değil; karakteri, sözü ve geride bıraktığı güven ile ölçülür. Para kazanmak elbette güzeldir. Büyük şirketler kurmak, ticarette büyümek, istihdam sağlamak herkesin takdir edeceği başarılardır. Ancak bütün bunların temelinde ahlak ve güven yoksa, elde edilen servetin de şöhretin de kalıcı bir değeri olmaz.

Atalarımız boşuna "Ayna insanın kendisini gösterir." dememiştir. İnsan önce kendi vicdanına bakmalıdır. Söylediği sözün, attığı imzanın ve verdiği sözün arkasında durabiliyor mu? Asıl mesele budur.

Kutsal kitabımız Kur'an-ı Kerim'de de servetin Allah'ın bir lütfu olduğu, ilmin ise çalışana verildiği ifade edilir. İnsan kazandığını sadece kendi gücüne bağladığında büyük bir yanılgıya düşer. Çünkü bugün var olan servet, yarın bir imtihan vesilesi olabilir. Veren de Allah'tır, alan da...

Son yıllarda ticaret hayatında yaşanan bazı gelişmeler ise düşündürücüdür. Yıllarca güven oluşturmuş esnafın, üreticinin ve sanayicinin emeği, zaman zaman kötü niyetli uygulamalar nedeniyle zarar görebiliyor. Büyük şirket görüntüsü vererek piyasadan mal toplayan, ardından konkordato sürecine giren bazı işletmeler; üreticiyi, toptancıyı ve küçük esnafı zor durumda bırakabiliyor.

Elbette her konkordato başvurusu kötü niyetli değildir. Gerçekten ekonomik sıkıntılar nedeniyle bu yola başvuran ve yeniden ayağa kalkmaya çalışan işletmeler de vardır. Ancak bu hukuki mekanizmanın kötüye kullanılması halinde bedeli sadece alacaklılar değil, tüm ekonomi ödemektedir. Güven kaybolduğunda ticaret de zarar görür.

Bugün en büyük sermaye para değil, güvendir. Güven kaybedildiğinde milyonlarca liralık servetin de bir anlamı kalmaz. İnsanlar artık birbirine kefil olmaktan çekiniyor, vadeli mal vermekten korkuyor. Bunun en büyük nedeni, verilen sözlerin tutulmaması ve ticari ahlakın zedelenmesidir.

Hayat gelip geçicidir. Geriye bıraktığımız banka hesapları değil, insanlar arasında oluşturduğumuz güven kalacaktır. Makamlar değişir, şirketler el değiştirir, servetler azalır ya da çoğalır. Ama insan öldüğünde arkasından söylenen tek cümle önemlidir.

"İyi insandı."

İşte bütün mesele budur.

Çünkü insan gerçekten insan olabilmişse; makamı da gitse, serveti de azalsa, çevresinde yine birkaç seven dostu kalır. Asıl zenginlik de budur.

Kalın sağlıcakla.